ภาวะตาบอดสี

นพ.กรกฤต  สุวรรณธีรางกูร  แพทย์เวชปฏิบัติทั่วไป

             ภาวะตาบอดสี เป็นภาวะที่พบได้ทั่วไปในประชากรไทย  พบได้ประมาณ 8% ของประชากร แบ่งเป็น 2 กลุ่มใหญ่ๆ คือ กลุ่มที่เป็นตั้งแต่กำเนิด (congenital color vision defects) และกลุ่มที่เป็นภายหลัง (acquired color vision defects) ซึ่งมักพบกลุ่มแรก คือกลุ่มที่เป็นตั้งแต่กำเนิดบ่อยกว่ากลุ่มที่เป็นภายหลัง  เมื่อพิจารณาในกลุ่มที่เป็นตั้งแต่เกิด กลุ่มย่อยที่พบได้บ่อยที่สุด คือ กลุ่มที่บอดสีเขียว-แดง ซึ่งพบได้ประมาณ 5-8% ในผู้ชาย และพบเพียง 0.5% ในผู้หญิง

         ความผิดปกติแบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ

        1. กลุ่มที่มีความผิดปกติมาตั้งแต่กำเนิด ตาทั้ง 2 ข้างจะมีอาการมองเห็นสีผิดปกติเหมือนกัน คงที่ไม่เปลี่ยนแปลง ผู้ที่สามารถเห็นสีได้ปกติ จะต้องมีเซลล์รับแสงสีที่จอประสาทตาครบทั้ง 3 สี คือ แดง เขียว และน้ำเงิน และมีปริมาณเม็ดสีในเซลล์ที่ปกติ รวมทั้งระบบประสาทตาและการแปลผลที่เป็นปกติด้วย โดยทั่วไป ภาวะมองเห็นสีผิดไปจากปกติจะพบในผู้ชายประมาณร้อยละ 8 ผู้หญิง ร้อยละ 0.4 การที่พบโรคนี้ในผู้ชายมาก ทั้งนี้เพราะ ความผิดปกติของเม็ดสีและเซลล์รับแสงสีเขียวหรือแดง ซึ่ง ถูกควบคุมด้วยยีนบนโครโมโซม x และ มีการถ่ายทอดทางพันธุกรรมแบบ x - link recessive จากแม่ไปสู่บุตรชาย (ดังเป็นที่ทราบกันดีว่าการให้กำเนิดบุตรเป็นชาย บุตรชายนั้นจะต้องได้รับ โครโมโซม "x"จากแม่และโครโมโซม "y"จากพ่อ รวมกันเป็นเพศชาย คือ เป็นโครโมโซม "xy" หากเป็น โครโมโซม x จากแม่เป็นตัวที่มีตาบอดสีอยู่ บุตรชายที่เกิดมาจะแสดงถึงภาวะ ตาบอดสี ส่วนบุตรสาวจะมีโครโมโซม "x" ทั้งจากพ่อและแม่รวมกันเป็น "xx" หาก x จากแม่ผิดปกติจะถูกข่มโดย "x" โครโมโซมของพ่อ ดังนั้นในบุตรสาวที่มีความผิดปกติในโครโมโซม x จากแม่ตัวเดียวส่วนของพ่อนั้นปกติ จะไม่มีอาการตาบอดสีปรากฎ) ผู้ป่วยมักมีการรับรู้สีเขียวหรือแดงผิดไป แยกสีเขียวกับแดงได้ลำบาก ส่วนความผิดปกติของเม็ดสีและเซลล์รับแสงสีน้ำเงินนั้นถูกควบคุมด้วยยีนบนโครโมโซมคูที่ 7 จึงมีการถ่ายทอดแบบ autosomal dominant ซึ่งจะพบผู้ป่วยกลุ่มนี้ได้น้อย

2. กลุ่มทีมีความผิดปกติที่เกิดขึ้นมาภายหลัง เกิดจากการถูกทำลายของจอประสาทตา เส้นประสาทตา หรือส่วนรับรู้ในสมอง จากสาเหตุต่าง ๆ เช่น การอักเสบ ภาวะขาดเลือด อุบัติเหตุ เนื้องอกการเสื่อมลงของจอประสาทตา หรือผลข้างเคียงจากยาหรือสารเคมี ผู้ป่วยมักจะมีอาการเรียกชื่อสีหรือเห็นสีผิดไปจากเดิม โดยมากพบความผิดปกติของการมองสีน้ำเงินเหลืองมากกว่าแดงเขียว ความผิดปกติของตาทั้ง 2 ข้างไม่เท่ากัน อาจเป็นตาเดียวหรือทั้ง 2 ตา มีการเปลี่ยนแปลงมากขึ้นหรือลดลงได้ รวมทั้งมีความผิดปกติของสายตาด้านอื่น ๆ เช่น การมองเห็นและลานสายตาลดลงได้  ขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของโรค ตรวจและวินิจฉัยโดย จักษุแพทย์จะซักประวัติ อาการผู้ป่วยร่วมกับการตรวจการรับรู้ของสี และตรวจตา เพื่อหาสาเหตุแผนการรักษา การตรวจอาจใช้เครื่องมือช่วยการตรวจหลายอย่าง เช่น ให้อ่านสมุดภาพ Ishihara, ให้ทดสอบเรียงเม็ดสีตามแบบที่กำหนดไว้

          การดูแลรักษาตนเองเมื่อได้รับการวินิจฉัยแล้ว

หากเป็นแบบที่เป็นมาตั้งแต่กำเนิด ยังไม่พบวิธีรักษาที่ได้ผล ส่วนประเภทที่เกิดจากโรคต่าง ๆ ที่มีผลต่อจอประสาทและเส้นประสาทตา เมื่อเกิดอาการมองเห็นสีผิดปกติไปให้รีบมารับการตรวจรักษา อาจป้องกันไม่ให้เกิดความผิดปกติถาวรได้

ภูมิแพ้ รู้ไว้ไม่แพ้

ภูมิแพ้เป็นกลุ่มอาการที่แสดงการเกิดโรคได้หลายระบบในร่างกาย แบ่งเป็น

1.ภูมิแพ้ระบบทางเดินหายใจ ประกอบด้วยกลุ่มอาการที่แสดงทางจมูก ช่องคอ หลอดลมและ ปอด

2.ภูมิแพ้ระบบทางเดินอาหาร

3.ภูมิแพ้ที่แสดงออกทางตา

4.ภูมิแพ้ที่แสดงออกทางระบบไหลเวียนโลหิตและหลอดเลือด

5.ภูมิแพ้ทางผิวหนัง

ประชากรส่วนใหญ่มักจะประสบปัญหาภูมิแพ้ระบบทางเดินหายใจ และระบบทางเดินอาหารเป็นหลัก หากกล่าวเฉพาะทางจมูก จะพบว่าจากประมาณการขององค์การอนามัยโลก ในปี พ.ศ. 2551 คาดว่ามีผู้ป่วยโรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ มากกว่า 500 ล้านคนทั่วโลก ส่วนในประเทศไทยคาดว่ามีผู้ป่วยโรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ในผู้ใหญ่ถึงร้อยละ 15.5

ผู้ป่วยโรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ส่วนใหญ่ มักจะมีอาการ น้ำมูกไหล คัดจมูก จาม และคันจมูกร่วมกับมีหรือไม่มีอาการคันตา โดยความรุนแรงของอาการขึ้นอยู่กับผู้ป่วยแต่ละราย ในบางรายอาการรุนแรงมากจนรบกวนคุณภาพชีวิต ส่งผลเสียต่อการทำงานหรือการเรียนได้

การวินิจฉัยโรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้นอกจากจะอาศัยประวัติการดำเนินโรคแล้ว ควรจะต้องมีการตรวจทางห้องปฏิบัติการเพื่อยืนยันร่วมด้วย ในปัจจุบันการตรวจวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการที่เป็นที่ยอมรับคือการทดสอบภูมิแพ้ทางผิวหนังด้วยวิธีสะกิด (skin prick test) และ การตรวจเลือดหาอิมมูโนโกลบูลินอี (IgE) ที่จำเพาะต่อสารก่อภูมิแพ้ โดยวิธีแรกกระบวนการทดสอบทำได้ง่ายกว่า ทราบผลรวดเร็ว และค่าใช้จ่ายน้อยกว่าวิธีที่สอง ซึ่งในบทความนี้จะขอนำเสนอข้อมูลของการทดสอบภูมิแพ้ทางผิวหนังด้วยวิธีสะกิด (skin prick test) เป็นหลัก

วัตถุประสงค์ของการทำ Skin Prick Test ก็เพื่อยืนยันการวินิจฉัยภาวะภูมิแพ้ในผู้ป่วย ว่าอาการของโรคที่เป็นอยู่เป็นจากปฏิกิริยาการแพ้ในร่างกายจริงหรือไม่ เพราะบางครั้งอาการแสดงบางโรคของผู้ป่วยจะคล้ายคลึงกับอาการของโรคภูมิแพ้มาก ทำให้การวินิจฉัยอาจคลาดเคลื่อนและส่งผลต่อการตัดสินใจในการรักษาของแพทย์ นอกจากนี้การทำ    Skin Prick Test    ยังช่วยบอกได้ว่า ผู้ป่วยมีอาการแพ้จากสารก่อภูมิแพ้ชนิดไหนซึ่งจะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในการรักษา เพราะการรักษาที่ดีที่สุดของโรคภูมิแพ้ก็คือการหลีกเลี่ยงการสัมผัสสารก่อภูมิแพ้นั่นเอง

วิธีการทดสอบ Skin Prick Test เริ่มจาก การใช้น้ำยาสกัดจากสารก่อภูมิแพ้ชนิดต่างๆ มาหยดลงบนผิวหนัง บริเวณที่นิยมคือท้องแขนหรือแผ่นหลัง จากนั้นใช้เข็มฉีดยาขนาดเล็ก ( needle No.27) เขี่ยสะกิดผิวหนังบริเวณที่สัมผัสน้ำยา โดยต้องระมัดระวังไม่ให้น้ำยาที่ใช้ทดสอบสารก่อภูมิแพ้แต่ละชนิดไหลมาปะปนกัน จากนั้นเฝ้าสังเกตปฏิกิริยาการแพ้ที่จะแสดงออกทางผิวหนังประมาณ 15 นาที ดังภาพ ซึ่งจะเป็นตุ่มนูน ขนาดใหญ่มากกว่า 3 mm. แต่ผู้ป่วยบางคนอาจเกิดปฎิกิริยาได้ช้ากว่านั้นคือ 2 – 24 ชั่วโมงหลังทำการทดสอบ

ขณะทำ การทดสอบ Skin Prick Test ผู้ป่วยบางรายอาจมีปฏิกิริยาแพ้รุนแรงโดยแสดงอาการออกมาหลายระบบ เช่น หายใจติดขัด แน่นหน้าอก ใจสั่น หน้ามืด ความดันโลหิตต่ำ ดังนั้นการทดสอบ Skin Prick Test จึงควรทำในสถานพยาบาลที่มีความพร้อมในการดูแลรักษาผู้ป่วยหากเกิดอาการแพ้รุนแรงจะได้ให้การรักษาได้อย่างทันท่วงที

การทดสอบ Skin Prick Test ควรทำในบุคคลที่มีอาการสงสัยว่าจะเป็นโรคภูมิแพ้ โดยทั่วไปควรทำหลังอายุ 6-8 ปี เนื่องจากในผู้ป่วยอายุน้อยกว่านี้จะมีปัจจัยทางระบบภูมิคุ้มกันภายในร่างกายมาทำให้ผลการทดสอบไม่ค่อยแม่นยำ อีกทั้งผู้ป่วยอายุน้อยมักจะไม่ค่อยให้ความร่วมมือในการทดสอบได้สะดวกเหมือนผู้ใหญ่ ไม่แนะนำให้ผู้ป่วยที่มีประวัติแพ้รุนแรงถึงขั้นความดันโลหิตต่ำรุนแรง ( anaphylaxis shock ) ทำการทดสอบ Skin Prick Test เนื่องจากมีโอกาสเกิดอันตรายถึงขั้นเสียชีวิตได้ และไม่แนะนำให้ทำการทดสอบ Skin Prick Test ในผู้ป่วยที่ไม่มีอาการ เพราะสามารถเกิดผลบวกลวงได้

หากผู้ป่วยจะต้องเข้ารับการทดสอบ Skin Prick Test จะต้องปฏิบัติตัวดังนี้

1.หยุดยาทุกชนิดที่มีส่วนผสมของยาแก้แพ้ ( antihistamine ) เช่น ยาแก้แพ้ทางจมูก ยาลดน้ำมูกลดหวัด ยาแก้ผื่นคัน มาก่อนวันทดสอบ อย่างน้อย 7 วัน

2.งดยาสเตียรอยด์ชนิดทาผิวหนัง เฉพาะผิวหนังบริเวณที่จะทำการทดสอบอย่างน้อย 7 วัน

ชนิดของน้ำยาสกัดจากสารก่อภูมิแพ้แบ่งเป็นสามกลุ่มใหญ่ คือ น้ำยาสกัดจากสารก่อภูมิแพ้ระบบทางเดินหายใจ น้ำยาสกัดจากสารก่อภูมิแพ้ระบบทางเดินอาหาร และ น้ำยาสกัดสารก่อภูมิแพ้ประเภทยารักษาโรค เช่น ยาปฏิชีวนะ  ซึ่งในหนึ่งชุดการทดสอบ Skin Prick Test อาจประกอบด้วยน้ำยาสกัดจากสารก่อภูมิแพ้เพียงชนิดเดียว ไปจนถึง 20 กว่าชนิดได้  น้ำยาสารก่อภูมิแพ้ 14 ชนิดที่พบได้บ่อยในเมืองไทย คือ 

1.ไรฝุ่นชนิด D. farinase  

2 ชนิด D. pteronyssinus  

3.ฝุ่นบ้าน (House dust ) 

4.ขนสุนัข(Dog) 

5.ขนแมว(Cat )

6.ขนสัตว์ปีก(Feathers) 

7.แมลงสาบ(Cockroach) 

8.นุ่น(Kapok) 

9.ผ้าฝ้าย(Cotton) 

10.เชื้อรา ชนิด Alternaria 

11.Penicillium และ 

12. Aspergillus 

13.หญ้าปล้อง(Burmuda) 

14.หญ้าแพรก(Johnson)  เป็นต้น

หลังทราบการวินิจฉัยและทราบสารที่ก่อให้เกิดภาวะภูมิแพ้แล้ว ก็เป็นหน้าที่ของทั้งแพทย์และผู้ป่วยในการร่วมกันวางแนวทางในการรักษา ที่กล่าวเช่นนี้เพราะแพทย์จะเป็นผู้ตัดสินใจว่าผู้ป่วยแต่ละรายควรได้รับการรักษาโดยวิธีใดจึงจะเหมาะสมรวมถึงเป็นผู้ให้ข้อมูลการปฏิบัติตัวในการหลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้กับผู้ป่วยแต่ละราย ขณะที่ผู้ป่วยเองจะต้องเป็นผู้ตัดสินใจในการเลือกรับการรักษาในแต่ละวิธี และจะต้องนำข้อมูลที่ได้กลับไปปฏิบัติร่วมกับการใช้ยารักษาอย่างจริงจัง จึงจะก่อให้เกิดประโยชน์ต่อการรักษาอย่างสูงสุด

อีสุกอีใส

    เกิดจากการติดเชื้อไวรัสอีสุกอีใส
ผู้ป่วยจะมีอาการไข้และมีตุ่มขึ้นทั่วไป
ตามร่างกาย

การติดต่อ :
    ติดต่อทางลมหายใจหรือสัมผัส
บริเวณตุ่มน้ำใสโดยตรง มีระยะฟักตัว
เฉลี่ย 14-16 วัน ผู้ที่เป็นสุกใส สามารถ
แพร่เชื้อได้ตั้งแต่ 1-2 วัน ก่อนผื่นขึ้น
จนกระทั่งผื่นผิวหนังตกสะเก็ด



                             อาการ :
                  1.  อาการสำคัญ จะมีไข้ อ่อนเพลีย บางรายไข้อาจสูงถึง 39 องศาเซลเซียส
                       ต่อเนื่องได้นาน 3-6 วัน
                  2.  จะมีผื่นขึ้นพร้อมๆ กันกับมีไข้ หรือ 1 วันหลังจากมีไข้ เิริ่มแรกจะขึ้นเป็นตุ่ม
                       แดงราบก่อน ต่อมาจะกลายเป็นตุ่มนูน มีน้ำใสๆ อยู่ข้างในและมีอาการคัน
                       ต่อมาเป็นหนอง หลังจากนั้น 2-4 วัน ก็จะตกสะเก็ด ผื่นและตุ่มจะขึ้นตาม
                       ไรผมก่อน แล้วลามไปตามหน้า ลำตัวและแผ่นหลัง

                            อาการแทรกซ้อน :
                     ที่อาจพบ ได้แก่ ปอดอักเสบ (คือมีอาการไข้ หายใจหอบ) สมองอักเสบ (มีไข้ ซึม ชัก
          หรือหมดสติ) แต่พบเป็นส่วนน้อยเท่านั้น  นอกจากนี้ ยังอาจพบภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ เช่น
          ตับอักเสบ ข้ออักเสบ กล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ ไตอักเสบ ภาวะเกล็ดเลือดต่ำ (เลือดออกง่าย)
          ภาวะโลหิตเป็นพิษ เป็นต้น

                      หญิงที่ตั้งครรภ์ถ้าเป็นอีสุกอีใสในช่วง 3 เดือนแรกของการตั้งครรภ์ อาจมีผลทำให้
          ทารกที่คลอดออกมาพิการได้ประมาณร้อยละ 5 เช่น มือเท้าเล็ก สมองพิการและในช่วง 3 เดือน
          สุดท้ายของการตั้งครรภ์ ถ้าแม่เป็นโรคนี้ 5 วันก่อนคลอดจนถึง 2 วันหลังคลอดทารกที่เกิดมา
          มีโอกาสติดเชื้อกลายเป็นโรคอีสุกอีใสชนิดรุนแรง

          การป้องกัน :
                      ปัจจุบันมีวัคซีนฉีดป้องกันโรคอีสุกอีใสแล้ว โดยให้ฉีด 2 ครั้ง ครั้งแรกเมื่อเด็ก
          อายุ 12 เดือน และครั้งที่ 2 เมื่ออายุ 4-6 ปี จะป้องกันโรคได้ตลอดไป

                      สามารถฉีดได้ในทุกอายุ โดยฉีด 2 เข็ม ห่างกันอย่างน้อย 1 เดือน

                      ถึงแม้ได้รับวัคซีนแล้วบางรายอาจเกิดผื่นอีสุกอีใสขึ้นได้หลังไปสัมผัสโรค แต่อาการ
          จะไม่รุนแรง มีไข้ต่ำและมีตุ่มน้ำน้อยกว่า 50 ตุ่มและไม่ค่อยเกิดแผลเป็น ยังพบว่าเด็กที่ได้รับ
          วัคซีนป้องกันโรคอีสุกอีใส เมื่อมีอายุมากขึ้น จะพบอุบัติการณ์และความรุนแรงของการป่วย
          เป็นโรคงูสวัด น้อยกว่าเด็กที่เป็นโรคอีสุกอีใสตามธรรมชาติ

          การดูแลรักษา :
                      สามารถรักษาตามอาการ โดยใช้ยาลดไข้ ลดอาการคัน แนะนำเรื่องการดูแล
          สุขอนามัยของผิวหนัง เช่น ตัดเล็บให้สั้น และให้ยาปฏิชีวนะถ้ามีการติดเชื้อแทรกซ้อน

                      กรณีที่เป็นรุนแรงหรือเด็กโตหรือมีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง ควรปรึกษาแพทย์เพื่อ
          พิจารณาให้ยาต้านไวรัส

         การดูแลรักษาตนเองสามารถกระทำได้ ดังนี้ :
                  1.  ตัดเล็บให้สั้นและล้างมือฟอกสบู่บ่อยๆ ระวังอย่าแกะหรือเกาตุ่ม เพื่อป้องกันไม่ให้
         ตุ่มกลายเป็นหนอง
                  2.  ควรอาบน้ำและฟอกสบู่วันละ 2-3 ครั้ง เพื่อป้องกันการติดเชื้อ
                  3.  ถ้ามีอาการปากเปื่อย ลิ้นเปื่อย ให้กลั้วปากด้วยน้ำเกลือ (ผสมเกลือป่นครึ่งช้อนโต๊ะ
         น้ำอุ่น 1 แก้ว) วันละ 2-3 ครั้ง และให้ผู้ป่วยกินอาหารอ่อนๆ
                  4.  ให้ผู้ป่วยกินอาหารได้ปกติและควรบำรุงด้วยอาหารพวกโปรตีน โรคอีสุกอีใสนี้ไม่มี
         ของแสลงแต่อย่างใด
                  5.  ถ้ามีไข้สูงให้กินยาลดไข้ พาราเซตามอล

ไข้หวัดใหญ่

         

                       เป็นโรคติดเชื้อไวรัสของระบบทางเดินหายใจ เกิดขึ้นได้ทุกเพศ ทุกวัย โดยเฉพาะ

    ในเด็ก  โรคนี้มักมีอาการรุนแรงกว่าไข้หวัดธรรมดาและมีโอกาสเกิดอาการแทรกซ้อนได้มากกว่า

     สาเหตุเกิดจากเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ ซึ่งอยู่ในน้ำมูกและเสมหะของผู้ป่วย ผู้ป่วยจะมีอาการค่อนข้าง

    เร็วกว่าไข้หวัดธรรมดา ปวดศีรษะอย่างรุนแรง ปวดกล้ามเนื้อ อ่อนเพลียอย่างฉับพลัน

                       การติดต่อ                                                  ระยะติดต่อ

          1. เชื้อสามารถติดต่อจากคนหนึ่ง                       **   ระยะเวลาที่ติดต่อคนอื่น 

   ไปอีกคนหนึ่ง โดยการหายใจได้รับน้ำมูก                         คือ 1 วัน ก่อนเกิดอาการ

   หรือเสมหะของผู้ป่วย โดยเชื้อจะผ่าน                       **   5 วัน หลังมีอาการ

   เข้าทางเยื่อบุตา จมูก และปาก                                  **   ในเด็กอาจจะแพร่เชื้อ 6 วัน ก่อนมีอาการ

          2. การสัมผัสสิ่งปนเปื้อนเชื้อโรค                              และแพร่เชื้อได้นาน 10 วัน

   เช่น ผ้าเช็ดหน้า ช้อน แก้วน้ำ การจูบ

          3. การที่มือไปสัมผัสเชื้อแล้วขยี้ตา 

   หรือเอาเข้าปาก

                      อาการของโรค

           1. ไข้หวัดใหญ่ที่ไม่มีโรคแทรกซ้อน ระยะฟักตัว 1-4 วัน  โดยเฉลี่ย 2 วัน

                    -  ผู้ป่วยจะมีอาการอ่อนเพลียอย่างเฉียบพลัน

                    -  เบื่ออาหาร คลื่นไส้ ปวดศีรษะอย่างรุนแรง

                    -  ปวดตามแขน ขา ปวดข้อ ปวดรอบตัว

                    -  ไข้สูง 39-40 องศาเซลเซียส

                    -  เจ็บคอและคอแดง มีน้ำมูกใสไหล ไอแห้งๆ ตามตัวจะร้อน แดง ตาแดง

                    -  อาการอาเจียน หรือท้องเดิน ไข้เป็น 2-4 วัน แล้วค่อยๆ ลดลง

                       แต่อาการคัดจมูกและแสบคอยังคงอยู่ โดยทั่วไปจะหายภายใน 1 สัปดาห์

           2.  สำหรับรายที่เป็นรุนแรง มักเกิดในผู้ป่วยที่มีโรคเรื้อรังอยู่ก่อน และมักเกิดโรคแทรกซ้อน

                ที่ระบบอื่นด้วย เช่น

                    -  อาจจะพบการอักเสบของเยื่อหุ้มหัวใจ ผู้ป่วยจะมีอาการเจ็บหน้าอก หรืออาการ

                       หัวใจวาย ผู้ป่วยจะเหนื่อย

                    -  ระบบประสาท พบเยื่อหุ้มสมองอักเสบ และสมองอักเสบ

                       ผู้ป่วยจะปวดศีรษะมากและซึม

                    -  ระบบหายใจ มีหลอดลมอักเสบ และปอดบวม ผู้ป่วยจะแน่นหน้าอก และเหนื่อย

                    -  โดยทั่วไป ไข้หวัดใหญ่มักจะหายในไม่กี่วัน แต่ก็มีผู้ป่วยบางรายมีอาการไอ

                        และปวดตามตัวนาน 2 สัปดาห์  มักจะเกิดอาการปอดบวมและโรคหัวใจ

                        หรือโรคที่ผู้ป่วยเป็นอยู่

                                 โรคแทรกซ้อน                                    
              1.  ติดเชื้อแบคทีเรีย อาจทำให้ปอดบวม  ฝีในปอด หนองในช่องเยื่อหุ้มปอด                
              2.  ไข้หวัดใหญ่ในหญิงมีครรภ์ ผลต่อมารดา  มักเป็นชนิดรุนแรง และมีอาการมาก
                   ผลต่อเด็ก อาจจะทำให้แท้งได้                       
              3.  ผู้ป่วยบางราย โดยเฉพาะผู้สูงอายุ เด็กเล็ก ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง เช่น โรคปอด 
                   หรือโรคหัวใจ  อาจเกิดอาการแทรกซ้อน เช่น ปอดบวม หลอดลมอักเสบ 
                   หูชั้นกลางอักเสบได้มากกว่าคนอื่นๆ และอาจมีอาการรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้                                    
                
                     การรักษาผู้ป่วยที่ไม่มีภาวะแทรกซ้อน     ดูแลตัวเองที่บ้านได้โดย
         -  นอนพักผ่อนมากๆ ไม่ตรากตรำทำงานหนัก
         -  ดื่มน้ำเปล่า น้ำผลไม้ และน้ำหวานมากๆ หรืออาจจะดื่มน้ำเกลือแร่ร่วมด้วย
         -  รับประทานอาหารอ่อนๆ
         -  ไม่อาบน้ำเย็นเวลามีไข้สูง ให้ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตัว เมื่อไข้ลงแล้วควรอาบน้ำอุ่นอีก 5 วัน
         -  เวลาไอ หรือจาม ควรใช้ผ้าปิดปากและจมูก
         -  หมั่นล้างมือให้สะอาด
         -  ในช่วงที่มีการระบาด ให้หลีกเลี่ยงจากที่สาธารณะ

                       สำหรับผู้ใหญ่ที่เป็นไข้หวัดใหญ่                
         -  มีไข้สูงและเป็นเวลานาน                            
         -  หายใจลำบาก หรือหายใจหอบ                         
         -  เจ็บหรือแน่นหน้าอก                                  
         -  หน้ามืดเป็นลม                                          
         -  สับสน                                                    
         -  อาเจียน หรือ รับประทานอาหารไม่ได้             
                                                                                                 
                 ผู้ป่วยที่มีอาการดังต่อไปนี้ ต้องเข้ารักษาในโรงพยาบาล
        -  มีอาการขาดน้ำ ไม่สามารถดื่มน้ำได้อย่างเพียงพอ
        -  ไอแล้วมีเสมหะมีเลือดปน
        -  หายใจลำบาก หายใจหอบ
        -  สีริมฝีปากเปลี่ยนเป็นสีเขียว
        -  มีไข้สูงมากจนมีอาการเพ้อ
        -  มีอาการไข้และไอ หลังจากที่อาการไข้หวัดใหญ่หายไปแล้ว

                      การรักษาในโรงพยาบาล                                          
       -  ผู้ป่วยที่มีอาการขาดน้ำ แพทย์จะให้น้ำเกลือ      
       -  ถ้ามีอาการคัดจมูก แพทย์จะให้ยาลดน้ำมูก         
       -  ถ้าไม่มีโรคแทรกซ้อน ก็ไม่ควรให้ยาปฏิชีวนะ     
                                                                   

        ผู้ป่วยส่วนใหญ่จะอาการหายภายใน 2-3 วัน  ไข้จะหายภายใน 7 วัน 

        อาการอ่อนเพลียอาจจะอยู่ได้นาน 1-2 สัปดาห์

                             การป้องกัน 
       -  ล้างมือบ่อยๆ
       -  หลีกเลี่ยงการเอามือเข้าปากหรือขยี้ตา
       -  อย่าใช้ของส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น เช่น แก้วน้ำ
       -  หลีกเลี่ยงการสัมผัสใกล้ชิดเมื่อเวลาเจ็บป่วย
       -  เวลาไอหรือจาม ให้ใช้ผ้าปิดปากและจมูก









   

อุบัติเหตุที่ไม่ควรมองข้ามสำหรับลูกน้อย

บทความโดย  พญ.สิริรัตน์  วรปราณิ  กุมารแพทย์

      1. พลัดหกล้มหรือชนกระแทก การทิ้งเด็กไว้ลำพังอาจทำให้เด็ก

พลัดตกได้

      2. น้ำร้อนลวก เมื่อเด็กเริ่มคว้าสิ่งของและกำมือได้ จะชอบคว้าของ

ใกล้ตัว จึงอาจได้รับอันตรายจากของร้อน เช่น ถ้วยกาแฟ ชามน้ำแกง กาน้ำร้อน เป็นต้น

      3. สำลักของอุดตันทางเดินหายใจ เด็กเรียนรู้ด้วยการเอาสิ่งที่สนใจเข้าปาก ซึ่งอาจทำให้สำลักอุดตัน  ทางเดินหายใจและทำให้สมองตาย หรือเสียชีวิตได้ในเวลาเพียง 4 นาที

      4. ถูกกดทับปาก จมูก โดยเฉพาะจากการนอนคว่ำ ใช้หมอนขนาดใหญ่ อ่อนนิ่ม การใช้

ผ้าห่มใหญ่และหนา การมีตุ๊กตาตัวใหญ่

      5. ติดค้างจนขาดอากาศหายใจ  เช่น ติดที่ซี่กรงเตียง เสื้อผ้าเกี่ยวรัดกับมุมเสา ทำให้เกิด

การรัดคอจนขาดอากาศหายใจ

      6. เลือดออกในสมอง เมื่อเด็กร้องไห้แล้วจับตัวเขย่าให้เงียบ ก่อให้เกิดเลือดออกในสมอง

และจอประสาทสมองพิการ ตาบอดหรือ เสียชีวิตได้

      7. บาดเจ็บทางรถยนต์ ทั้งจากการโดยสารรถยนต์ รถจักรยานยนต์ และการถูกรถชน

      8. จมน้ำ ตกน้ำ เด็กเล็กจมน้ำในอ่างน้ำ กะละมัง ถังน้ำในบ้านได้บ่อย ขณะที่เด็กโตมีความเสี่ยง

ต่อการจมน้ำบริเวณละแวกบ้าน

เราป้องกันได้อย่างไร ?

      1. เลือกของเล่นที่ปลอดภัย ไม่มีส่วนประกอบที่เป็นชิ้นเล็ก แตกหักง่าย และหลีกเลี่ยงของเล่นประเภทลูกกลมขนาดเล็ก เช่น ลูกหินและลูกแก้ว ไม่ควรให้เด็กอายุน้อยกว่า 8 ปี เป่าลูกโป่งเอง ไม่เล่นปืนอัดลม

      2. ดูแลอาหาร ไม่ควรให้อาหารที่เป็นชิ้นแข็ง กลม เช่น ถั่ว ผลไม้ที่มีเมล็ดกลมแข็ง ไส้กรอก เป็นต้น

      3. มีประตูกั้น ควรมีประตูกั้นทางขึ้นลงบันได ห้องน้ำ ห้องครัว ปะตูทางออกนอกบ้าน เฉลียงและระเบียง และใส่กลอนไว้เป็นประจำ เพื่อไม่ให้เด็กปีนป่ายโดยลำพัง

      4. ซี่ราวบันไดและระเบียง ต้องห่างกันไม่เกิน 8 ซม. เพื่อกันไม่ให้เด็กลอดและศีรษะติดค้างได้

      5. ดูแลเฟอร์นิเจอร์ เช่นโต๊ะ ตู้ ต้องไม่มีมุม หากมี ควรใส่อุปกรณ์กันกระแทกที่มุมขอบทุกมุม โต๊ะ ทีวี ของต่างๆต้องวางบนพื้นราบ มั่นคง ไม่ล้มง่ายเมื่อเด็กโหนหรือปีนป่าย หากไม่แน่ใจให้ยึดติดโต๊ะหรือตู้นั้นด้วยสายยึดกับกำแพง

      6. ไม่ปล่อยให้เด็กอายุต่ำกว่า 3 ปีเล่นน้ำโดยลำพังไม่ว่าจะเป็นอ่างน้ำ กะละมังหรืออ่างอาบน้ำ เด็กเล็กที่เสียชีวิตส่วนใหญ่เกิดขึ้นในบ้านและละแวกบ้าน ควรกำจัดแหล่งน้ำเหล่านี้ หรือกั้นรั้วและประตู

ไม่ไห้เด็กเข้าใกล้ ถ้าจำเป็นก็ต้องดูแลเด็กไม่ให้คลาดสายตา

      7. ไม่ถือของร้อนขณะอุ้มเด็ก เช่น ถ้วยกาแฟ ชามน้ำแกง ควรเก็บสายไฟของกาน้ำร้อนให้มิดชิด อย่าวางของร้อนบนพื้น เพราะลูกอาจสะดุดได้

      8. เก็บสารพิษให้พ้นมือเด็กหรือใส่ตู้ที่ป้องกันการเปิดออก หากเด็กดื่มกินสารพิษ ให้ติดต่อศูนย์พิษวิทยา หมายเลข 02201 1083, 02246 6232 เพื่อขอรับคำแนะนำในการปฐมพยาบาล

      9. ไม่ให้เด็กเล่นของเล่นที่เป็นสายยาว โดยเฉพาะอย่างยิ่งของเล่นที่ต้องนำมาคล้องคอ เช่น โทรศัพท์ที่มีสาย  สร้อยคอ กีตาร์คล้องคอ เพราะสายอาจรัดคอเด็ก ทำให้ขาดอากาศหายใจได้

    10. การโดยสารรถยนต์ที่ปลอดภัย ควรใช้ที่นั่งนิรภัย (car seat) โดยติดตั้งบนที่นั่งด้านหลังรถ ที่สำคัญไม่ควรไม่ควรให้เด็กนั่งตักพ่อแม่ขณะขับรถ และไม่ควรทิ้งเด็กไว้ในรถคนเดียว เพราะความร้อน

ภายในรถจะทำให้เกิดอันตรายได้

    11. ไม่ควรให้เด็กอายุต่ำกว่า 2 ปี นั่งรถจักรยานยนต์

    12.เด็กเล็กที่นั่งรถจักรยาน ควรจัดที่นั่งพิเศษสำหรับเด็ก เพื่อป้องกันมิให้เด็กตกและเท้าติด
เข้าที่ซี่ล้อ

จะเห็นได้ว่าที่กล่าวมาทั้งหมดเป็นเรื่องใกล้ตัวลูกน้อยและง่ายที่จะปฏิบัติ 

เพียงคุณพ่อคุณแม่มีความตระหนัก การป้องกันย่อมดีกว่าเสมอค่ะ

มารู้จัก (Glycemic Index: GI) กันเถอะ

บทความโดย  ศกุณตลา  อินถา  หัวหน้าแผนกโภชนาการ

                          

วันนี้อยากเอาความรู้มาแบ่งปันกับทุกท่าน 
กับคำว่า

ค่าไกลซิมิค อินเด็กซ์ (Glycemic Index: GI)

                หลายคนเข้าใจว่าการรับประทาน ผัก ผลไม้ ช่วยลดน้ำหนักได้ดี แต่บางครั้งอาจจะไม่เป็นอย่างนั้น เนื่องจาก ผัก ผลไม้ แต่ละชนิดมีโครงสร้างโมเลกุลที่เอื้อต่อการดูดซึมต่างกัน การรู้จัก GI index จึงมีประโยชน์มากกับการวางแผนกำหนดอาหารลดน้ำหนักสำหรับทุกท่านค่ะ

                ไกลซิมิก อินเด็กซ์ เป็นดัชนีที่ใช้วัดเปรียบเทียบความสามารถในการดูดซึมอาหาร ซึ่งมีผลทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดเพิ่มสูงขึ้นของอาหารชนิดต่างๆ 

โดยอาหารประเภทที่มีค่า 

                  แสดงให้เห็นถึงอาหารชนิดนั้นร่างกายดูดซึมอาหารได้รวดเร็ว

                  ทำให้น้ำตาลในเสือดสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว ทำให้เราหิวได้ง่าย

                  อยากกินอาหารเพิ่มในปริมาณมากขึ้น และบ่อยขึ้น

ส่วนอาหารที่มีค่า

                  แสดงให้เห็นถึงอาหารที่ทำให้น้ำตาลในเลือดค่อยๆ เพิ่มขึ้น

                  หรือเพิ่มขึ้นช้าจึงช่วยให้เราอิ่มท้อง ไม่รู้สึกหิวได้ง่าย

                  ตัวอย่างเช่น การดื่มน้ำหวาน จะทำให้ร่างกายสดชื่นอย่างรวดเร็ว ได้รับพลังงานทันที แต่พลังงานที่ได้รับจะหายไปอย่างรวดเร็ว ทำให้อ่อนเพลีย และอยากกินของหวานๆ เพิ่มขึ้นอีก จนอ้วน     

ในที่สุดค่า GI จึงสามารถช่วยผู้เป็นเบาหวานในการเลือกกินอาหาร จริงๆแล้วค่า GI จะเป็นตัวเลขเปรียบเทียบแต่เห็นว่าสรุปเลยดีกว่าว่าอาหารประเภทไหนมีค่าGI สูงต่ำอย่างไร

                 แต่ในอีกมุมมองหนึ่งผู้เชี่ยวชาญด้านโภชนาการยังคงมีข้อโต้แย้งกันว่าค่า GI จะให้ประโยชน์ต่อผู้เป็นเบาหวานในการเลือกกินอาหารเพื่อควบคุมระดับน้ำตาลได้มากน้อยเพียงไร มีปัจจัยหลายอย่าง ดังนี้

** อาหารยิ่งมีใยอาหารสูงเท่าไร ค่า GI ยิ่งต่ำลงเท่านั้น

** ผัก ผลไม้ ยิ่งสุก คาร์โบไฮเดรตจะถูกย่อยและถูกดูดซึมได้เร็วขึ้น 
       ทำให้ค่า GI ยิ่งสูงขึ้น

** อาหารยิ่งผ่านกรรมวิธีการผลิตมากเท่าใดก็ยิ่งมีค่า GI สูงเท่านั้น

** องค์ประกอบในอาหารมื้อนั้นๆ ที่คุณกินมีอะไรบ้าง

** ความเร็วในการกินอาหาร

** อาหารบางชนิด เช่น แครอทแม้จะมีค่า GI สูง แต่มีวิตามินและแร่ธาตุที่สำคัญ 
      ในขณะที่ไอศกรีมมีค่า GI ต่ำ แต่มีน้ำตาลและไขมันอิ่มตัวสูง 
       สารอาหารก็สู้  แครอทไม่ได้

                ดังนั้นในการเลือกอาหารก็ต้องพิจารณาหลายปัจจัยมิใช่แค่ดูค่า GI เพียงอย่างเดียว สรุปก็คือค่า GI เป็นเครื่องมือที่นำไปใช้ประโยชน์ได้ แต่ไม่ใช่ปัจจัยหลักที่จะนำไปตัดสินการเลือกอาหารเราอาจใช้ GI เป็นตัวช่วยที่มีประโยชน์ แต่ก็ไม่ควรยึดเป็นวิธีเดียวที่ใช้ตัดสินการเลือกอาหาร วิธีดีที่สุดก็คือยึดหลักแผนการกินที่ดีและออกกำลังกายตลอดโปรแกรม เพื่อช่วยให้คุณมีสุขภาพที่ดีได้