วันอังคารที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2560

การฟื้นฟูสภาพข้อเข่าเสื่อม

          โรคข้อเข่าเสื่อม หมายถึง การที่กระดูกอ่อนของข้อมีการเสื่อมสภาพ ทำให้กระดูกอ่อนไม่สามารถเป็นเบาะรองรับน้ำหนัก และมีการสูญเสียคุณสมบัติของน้ำหล่อเลี้ยงเข่า เมื่อมีการเคลื่อนไหวของข้อเข่าก็จะเกิดการเสียดสีและเกิดการสึกหรอของกระดูกอ่อน ผิวของกระดูกอ่อนจะแข็งไม่เรียบ เมื่อเคลื่อนไหวก็จะเกิดเสียงดังในข้อเข่าเกิดอาการเจ็บปวด หากข้อเข่าอักเสบก็จะมีการสร้างน้ำข้อเข่าเพิ่มทำให้บวมตึงและปวด เอ็นรอบข้อจะมีขนาดใหญ่ขึ้น กล้ามเนื้อจะลีบลง เมื่อมีการเสื่อมมากขึ้นข้อเข่าก็จะมีการโก่งงอผิดรูป ซึ่งโดยปกติแล้วกระดูกอ่อนของคนเราเมื่อเกิดปัญหาหรือเสื่อมจะไม่สามารถรักษาได้ รอเพียงแค่เวลาให้เสียไปเพียงอย่างเดียว ซึ่งมักพบในผู้สูงอายุ คนทำงานที่ต้องใช้แรง นักกีฬาที่ประสบอุบัติเหตุ ส่งผลให้คุณภาพการใช้ชีวิตลดลง



อาการของโรคข้อเข่าเสื่อม
  1. ปวดเข่า เมื่อมีการเคลื่อนไหว
  2. ลุกนั่งหรือเดินขึ้น ลง บันไดไม่คล่อง
  3. มีเสียงดังในข้อเวลาเคลื่อนไหวข้อเข่าบวม อักเสบ
  4. ข้อเข่าโก่งงอ ผิดรูป
  5. ข้อเข่ายึดติดไม่สามารถเหยียด หรืองอขาได้สุดเหมือนเดิม
สาเหตุของข้อเข่าเสื่อม

          สาเหตุของข้อเข่าเสื่อม เกิดจากกระดูกอ่อนที่ทำหน้าที่ปกป้องส่วนปลายกระดูกข้อต่อเสื่อมลง ซึ่งทำให้เกิดอาการ ที่ได้กล่าวในข้างต้นตามมา เข่าเสื่อมที่มาจากสาเหตุอื่นหรือไม่ทราบสาเหตุ มีดังต่อไปนี้
  1. อายุ เป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุด ซึ่งความเสี่ยงในการเกิดเข่าเสื่อมจะมีมากขึ้นเมื่อมีอายุเพิ่มขึ้น โยความเสี่ยงจะเพิ่มขึ้นเมื่อมีอายุ 40 ปีขึ้นไป
  2. การบาดเจ็บ  ได้รับบาดเจ็บจากการเล่นกีฬาหรืออุบัติเหตุ และแม้ว่าจะได้รับการรักษาจนหายเป็นปกติแล้ว แต่ยังเป็นปัจจัยหนึ่งที่จะเพิ่มความเสี่ยงให้เกิดข้อเข่าเสื่อมได้ในอนาคต
  3. เพศ  เพศหญิงมีโอกาสเกิดข้อเข่าเสื่อมมากกว่าเพศชาย โดยเฉพาะผู้ที่มีอายุตั้งแต่ 55 ปีขึ้นไป
  4. โรคอ้วน ผู้ทีมีน้ำหนักตัวเกินหรือเป็นโรคอ้วน อาจทำให้ข้อต่างๆ โดยเฉพาะข้อเข่าต้องรับน้ำหนัก 3-4 เท่าต่อน้ำหนักตัว ซึ่งจะเพิ่มความเสี่ยงให้เข่าเสื่อมได้เมื่อเวลาผ่านไป
  5. กรรมพันธุ์     ผู้ป่วยข้ออักเสบบางรายจะพบว่ามีประวัติของคนในครอบครัวเป็นโรคเข่าเสื่อม
  6. เกิดจากโรคข้ออักเสบชนิดอื่นๆ เข่าเสื่อมอาจมีสาเหตุจากโรคข้ออักเสบชนิดอื่นๆ ซึ่งเป็นภาวะที่เกิดการทำลายของข้อต่อ เช่น โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ เก๊าท์


การฟื้นฟูสภาพผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อม

          การฟื้นฟูสภาพผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อม มีหลายวิธี เช่น การใช้ความร้อนเพื่อลดอาการปวดและคลายกล้ามเนื้อ การบริหารกล้ามเนื้อให้แข็งแรง การใช้สนับเข่า รวมทั้งการใช้ไม้เท้าหรือโครงโลหะช่วยเดินเพื่อแบ่งเบาแรงกระทำต่อข้อ และที่สำคัญยิ่งคือการให้ความรู้และคำแนะนำเกี่ยวกับโรคที่เป็น รวมถึงแนวทางการปฏิบัติตัวที่ถูกต้อง

แนวทางการักษาและฟื้นฟูอาการข้อเข่าเสื่อม 360 องศา

          การฟื้นฟูความแข็งแรงของโครงสร้างพยุงเข่า การทำกายภาพบำบัดในสระน้ำอุ่นเพื่อสร้างเสริมความแข็งแรงของโครงสร้างพยุงรอบเข่า เช่นกล้ามเนื้อ และเส้นเอ็น ด้วยคุณสมบัติด้านความร้อนของสระน้ำอุ่นและการนวดบำบัดในน้ำ ร่างกายจะมีการตอบสนองทางชีววิทยา โดยทุกส่วนของร่างกายที่อยู่ ในน้ำ จะได้รับแรงกดจากน้ำรอบตัวอันจะช่วยกระตุ้นระบบไหลเวียนโลหิตทั่วตัว ซึ่งเป็นประโยชน์อย่าง มากในการรักษาและบำบัดอาการของระบบกระดูกและกล้ามเนื้อ เช่น อาการปวดหลัง ปวดเข่า การปวดบริเวณคอและบ่า รวมไปถึงการช่วยบรรเทาการอักเสบของข้อต่อต่างๆ

กายภาพบำบัดหรือกิจกรรมบำบัด

          การกายภาพบำบัด เป็นวิธีที่ช่วยให้ผู้ป่วยเรียนรู้วิธีทำให้กล้ามเนื้อรอบข้อเข่ามีความแข็งแรงและเรียนรู้วิธีเพิ่มความยืดหยุ่นให้กับข้อต่อจากนักกายภาพบำบัด ซึ่งวิธีเหล่านี้จะช่วยให้ผู้ป่วยมีอาการที่ดีขึ้น ปวดน้อยลงและขยับเคลื่อนไหวได้มากขึ้น
          กิจกรรมบำบัด  ผู้ป่วยจะได้เรียนรู้วิธีใช้ชีวิตประจำวันอย่างเหมาะสม เช่นการทำงานบ้านหรือกิจกรรมในชีวิตประจำวันให้มีความเจ็บปวดน้อยที่สุด

          ฉะนั้นการรักษาที่เป็นมาตราฐานผสมผสานกับวิธีการนอกกระแสที่ได้รับการศึกษาวิจัยและยืนยันผลสำเร็จแล้ว ทั้งนี้ได้คำนึงถึงการฟื้นฟูและจัดการกับปัจจัยสำคัญข้างต้นร่วมไปกับการรักษาอาการเฉพาะหน้า ดังนั้นในการรักษา ควรมีแพทย์ทางด้านกระดูกและข้อ แพทย์เวชศาสตร์ฟื้นฟู แพทย์ฝังเข็ม และทีมนักกายภาพบำบัดครบวงจร จะทำให้และฟื้นฟูข้อเข่าชะลอความเสื่อม ยืดอายุการใช้งานและเพิ่มคุณภาพการใช้งานของข้อมากขึ้น


ศูนย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลแมคคอร์มิค